Khó khăn trong công tác thi hành án dân sự
07:00 04/05/2017
Công tác thi hành án dân sự (THADS) có vai trò quan trọng trong hoạt động tư pháp, làm cho bản án, quyết định của Tòa án được chấp hành, góp phần bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân và Nhà nước. Tuy nhiên, do liên quan đến nhiều vấn đề: tài sản, kê biên, bán đấu giá tài sản…, nên công tác THADS thời gian qua gặp nhiều khó khăn.
 |
| Cục Thi hành án dân sự tỉnh phối hợp với các lực lượng chức năng tổ chức tiêu hủy vật chứng các bản án đã có hiệu lực pháp luật. |
Theo Cục THADS tỉnh, từ ngày 1/10/2016 - 31/3/2017, tổng số việc phải thi hành là 1.426 việc, trong đó, số có điều kiện thi hành là 1.057 việc. Tổng số thụ lý là 44 tỷ 816,7 triệu đồng; tổng số tiền phải thi hành trên 44 tỷ 530 triệu đồng. Tuy nhiên, số đơn vị có số án được giải quyết còn thấp, án tồn từ trước chuyển sang còn cao; về việc mới đạt 68,9%, về tiền 21,29%, thấp so với chỉ tiêu Tổng Cục THADS Bộ Tư pháp giao. Đơn cử, Chi cục THADS huyện Hòa An về tiền chỉ đạt 18,68%, Chi cục THADS Quảng Uyên về tiền đạt 12,24%, Chi cục THADS Thành phố về tiền mới đạt 22,21%...
Cục trưởng Cục THADS tỉnh Đặng Văn Huy cho biết: Hiện nay, 12/13 huyện, Thành phố chưa được xây dựng kho vật chứng nên việc quản lý, bảo quản, xử lý vật chứng còn gặp nhiều khó khăn. Đặc biệt, lượng án phải thi hành hằng năm tăng so với cùng kỳ năm trước; một số án tranh chấp dân sự có giá trị phải thi hành lớn, tính chất phức tạp, khó thi hành, cần có sự phối hợp của nhiều cơ quan, do đó chiếm khá nhiều thời gian giải quyết, ảnh hưởng đến kết quả thi hành án. Các đơn vị có lượng án tổ chức thi hành nhiều chủ yếu tập trung ở các huyện: Hòa An, Trùng Khánh và Thành phố… Nhiều vụ án không có điều kiện thi hành do người phải thi hành án chấp hành hình phạt tù lâu năm, không có tài sản, nguồn thu nhập, không có việc làm ổn định. Vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ THADS là việc xử lý tài sản là bất động sản để bán đấu giá; các vụ việc liên quan đến tín dụng, ngân hàng; vụ việc liên quan đến việc thu hồi cho ngân sách nhà nước trong các vụ án tham nhũng có giá trị lớn nhưng người thi hành án không có khả năng thi hành dẫn đến số việc, số tiền chiếm tỷ lệ lớn...
Đơn cử, vụ án N.H.V (Quảng Uyên) phạm tội “tham ô tài sản”, “đánh bạc” phải có trách nhiệm bồi thường ngân sách nhà nước với tổng số tiền gần 5 tỷ đồng. Sau khi bản án có hiệu lực, Cục THADS tỉnh thụ lý vụ việc, ra quyết định thi hành án và tổ chức thi hành. Xét thấy người phải thi hành án có tiền tạm thu và tài sản tạm giữ trong giai đoạn điều tra, xét xử, chấp hành viên phụ trách vụ việc đã tiến hành các thủ tục theo đúng quy định của pháp luật để xử lý tiền, tài sản, thu được 347 triệu đồng. Tiến hành xác minh điều kiện thi hành án cho thấy đương sự không có khoản thu nhập hay tài sản nào khác để thi hành án, nên ngoài số tiền thu được từ việc xử lý tài sản và khoản tiền tạm thu, đến nay, số tiền còn phải thi hành là 4,5 tỷ đồng chưa thi hành được do người phải thi hành án đang chấp hành hình phạt tù với mức án tù chung thân, không có tài sản để thi hành.
Ông Lương Thanh Bằng, Chi cục trưởng Chi cục THADS Thành phố chia sẻ: Công tác THADS trên địa bàn Thành phố còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, số lượng án tồn đọng kéo dài, chủ yếu là các bản án không có điều kiện thi hành như: ma túy, trộm cắp, đánh bạc… Sau khi Tòa án tuyên án, phần bồi thường dân sự mà các bị cáo phải thực hiện đối với số tài sản do hành vi phạm tội gây ra rất khó thực hiện việc thi hành án bởi phần lớn các bị cáo (đối tượng trực tiếp phải chịu thi hành án) phải chấp hành hình phạt tù nên không thể thi hành án. Bên cạnh đó, những vụ việc có giá trị lớn, có điều kiện thi hành nhưng việc xử lý tài sản gặp nhiều khó khăn do đương sự cố tình trì hoãn, kéo dài việc thi hành án hoặc tài sản đang phát sinh tranh chấp trong quá trình cơ quan THADS xử lý, dẫn đến cơ quan thi hành án phải giải quyết trong nhiều năm, làm chậm tiến độ thi hành án.
Điển hình là vụ việc của Công ty TNHH Trường Hà có trụ sở tại tổ 7, phường Hòa Chung (Thành phố) do bà Hoàng Kiều Xang, thường trú tại phường Yên Phụ, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội làm giám đốc vay tiền của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam Chi nhánh Cao Bằng từ năm 2012 đến năm 2016 phải trả cả nợ gốc và lãi với tổng số tiền trên 6 tỷ đồng; đến kỳ hạn trả nợ, Công ty không thanh toán khoản nợ, Ngân hàng khởi kiện Công ty ra Tòa án nhân dân tỉnh. Tòa phán quyết, Công ty TNHH Trường Hà phải trả số tiền theo quy định của pháp luật. Bản án có hiệu lực, Chi cục THADS Thành phố tiến hành kê biên tài sản là nhà ở, quyền sử dụng đất và tài sản trên đất của vợ chồng bà Hoàng Kiều Xang tại tổ 7, phường Hòa Chung với toàn bộ diện tích đất ở 1.579 m2. Tuy nhiên, trong quá trình kê biên đo đạc thực tế, diện tích thửa đất thực tế đo 1.580 m2, khi tiến hành các bước thẩm định giá đất và nhà xây dựng trên đất trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vượt quá hạn mức theo Quyết định số 44/2014/QĐ-UBND ngày 19/12/2014 của UBND tỉnh ban hành về trình tự thủ tục, đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quy định tối thiểu đối với đất ở, hạn mức giao đất ở tại đô thị, nông thôn trên địa bàn tỉnh, nên Chi cục THADS Thành phố không thể kê biên tài sản, đấu giá, thẩm định giá đất.
Để công tác THADS đạt hiệu quả, thời gian tới, cơ quan THADS tiếp tục tăng cường xác minh, phân loại án; áp dụng các biện pháp cưỡng chế THADS đối với các việc có điều kiện thi hành nhưng đương sự cố tình chống đối, chây ỳ, không chịu thi hành án, trong đó tập trung giải quyết các vụ việc có giá trị lớn. Thường xuyên rà soát, xác minh, thực thi triệt để các vụ việc có điều kiện thi hành. Tập trung giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức thi hành án, nhất là những vụ việc có khoản tiền phải thi hành án lớn, liên quan đến tổ chức tín dụng, ngân hàng. Duy trì công tác tiếp dân, giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo bảo đảm đúng thời hạn, trình tự theo quy định pháp luật.
Cục trưởng Cục THADS tỉnh Đặng Văn Huy cho biết: Hiện nay, 12/13 huyện, Thành phố chưa được xây dựng kho vật chứng nên việc quản lý, bảo quản, xử lý vật chứng còn gặp nhiều khó khăn. Đặc biệt, lượng án phải thi hành hằng năm tăng so với cùng kỳ năm trước; một số án tranh chấp dân sự có giá trị phải thi hành lớn, tính chất phức tạp, khó thi hành, cần có sự phối hợp của nhiều cơ quan, do đó chiếm khá nhiều thời gian giải quyết, ảnh hưởng đến kết quả thi hành án. Các đơn vị có lượng án tổ chức thi hành nhiều chủ yếu tập trung ở các huyện: Hòa An, Trùng Khánh và Thành phố… Nhiều vụ án không có điều kiện thi hành do người phải thi hành án chấp hành hình phạt tù lâu năm, không có tài sản, nguồn thu nhập, không có việc làm ổn định. Vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ THADS là việc xử lý tài sản là bất động sản để bán đấu giá; các vụ việc liên quan đến tín dụng, ngân hàng; vụ việc liên quan đến việc thu hồi cho ngân sách nhà nước trong các vụ án tham nhũng có giá trị lớn nhưng người thi hành án không có khả năng thi hành dẫn đến số việc, số tiền chiếm tỷ lệ lớn...
Đơn cử, vụ án N.H.V (Quảng Uyên) phạm tội “tham ô tài sản”, “đánh bạc” phải có trách nhiệm bồi thường ngân sách nhà nước với tổng số tiền gần 5 tỷ đồng. Sau khi bản án có hiệu lực, Cục THADS tỉnh thụ lý vụ việc, ra quyết định thi hành án và tổ chức thi hành. Xét thấy người phải thi hành án có tiền tạm thu và tài sản tạm giữ trong giai đoạn điều tra, xét xử, chấp hành viên phụ trách vụ việc đã tiến hành các thủ tục theo đúng quy định của pháp luật để xử lý tiền, tài sản, thu được 347 triệu đồng. Tiến hành xác minh điều kiện thi hành án cho thấy đương sự không có khoản thu nhập hay tài sản nào khác để thi hành án, nên ngoài số tiền thu được từ việc xử lý tài sản và khoản tiền tạm thu, đến nay, số tiền còn phải thi hành là 4,5 tỷ đồng chưa thi hành được do người phải thi hành án đang chấp hành hình phạt tù với mức án tù chung thân, không có tài sản để thi hành.
Ông Lương Thanh Bằng, Chi cục trưởng Chi cục THADS Thành phố chia sẻ: Công tác THADS trên địa bàn Thành phố còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, số lượng án tồn đọng kéo dài, chủ yếu là các bản án không có điều kiện thi hành như: ma túy, trộm cắp, đánh bạc… Sau khi Tòa án tuyên án, phần bồi thường dân sự mà các bị cáo phải thực hiện đối với số tài sản do hành vi phạm tội gây ra rất khó thực hiện việc thi hành án bởi phần lớn các bị cáo (đối tượng trực tiếp phải chịu thi hành án) phải chấp hành hình phạt tù nên không thể thi hành án. Bên cạnh đó, những vụ việc có giá trị lớn, có điều kiện thi hành nhưng việc xử lý tài sản gặp nhiều khó khăn do đương sự cố tình trì hoãn, kéo dài việc thi hành án hoặc tài sản đang phát sinh tranh chấp trong quá trình cơ quan THADS xử lý, dẫn đến cơ quan thi hành án phải giải quyết trong nhiều năm, làm chậm tiến độ thi hành án.
Điển hình là vụ việc của Công ty TNHH Trường Hà có trụ sở tại tổ 7, phường Hòa Chung (Thành phố) do bà Hoàng Kiều Xang, thường trú tại phường Yên Phụ, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội làm giám đốc vay tiền của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam Chi nhánh Cao Bằng từ năm 2012 đến năm 2016 phải trả cả nợ gốc và lãi với tổng số tiền trên 6 tỷ đồng; đến kỳ hạn trả nợ, Công ty không thanh toán khoản nợ, Ngân hàng khởi kiện Công ty ra Tòa án nhân dân tỉnh. Tòa phán quyết, Công ty TNHH Trường Hà phải trả số tiền theo quy định của pháp luật. Bản án có hiệu lực, Chi cục THADS Thành phố tiến hành kê biên tài sản là nhà ở, quyền sử dụng đất và tài sản trên đất của vợ chồng bà Hoàng Kiều Xang tại tổ 7, phường Hòa Chung với toàn bộ diện tích đất ở 1.579 m2. Tuy nhiên, trong quá trình kê biên đo đạc thực tế, diện tích thửa đất thực tế đo 1.580 m2, khi tiến hành các bước thẩm định giá đất và nhà xây dựng trên đất trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vượt quá hạn mức theo Quyết định số 44/2014/QĐ-UBND ngày 19/12/2014 của UBND tỉnh ban hành về trình tự thủ tục, đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quy định tối thiểu đối với đất ở, hạn mức giao đất ở tại đô thị, nông thôn trên địa bàn tỉnh, nên Chi cục THADS Thành phố không thể kê biên tài sản, đấu giá, thẩm định giá đất.
Để công tác THADS đạt hiệu quả, thời gian tới, cơ quan THADS tiếp tục tăng cường xác minh, phân loại án; áp dụng các biện pháp cưỡng chế THADS đối với các việc có điều kiện thi hành nhưng đương sự cố tình chống đối, chây ỳ, không chịu thi hành án, trong đó tập trung giải quyết các vụ việc có giá trị lớn. Thường xuyên rà soát, xác minh, thực thi triệt để các vụ việc có điều kiện thi hành. Tập trung giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức thi hành án, nhất là những vụ việc có khoản tiền phải thi hành án lớn, liên quan đến tổ chức tín dụng, ngân hàng. Duy trì công tác tiếp dân, giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo bảo đảm đúng thời hạn, trình tự theo quy định pháp luật.
Địa chỉ: .
Điện thoại: .
Email: