Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã thể hiện rõ vai trò hạt nhân lãnh đạo, cùng tập thể Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư xây dựng sự đoàn kết, thống nhất ý chí và hành động trong Đảng, tạo được sự thống nhất cao trong hệ thống chính trị với tinh thần “tiền hô hậu ủng, nhất hô bá ứng, trên dưới đồng lòng, dọc ngang thông suốt”, lãnh đạo toàn Đảng, toàn Dân và toàn Quân ta vượt qua khó khăn, thách thức, giành được nhiều thành tựu rất quan trọng trên các lĩnh vực, với những dấu ấn nổi bật, làm cho cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế của Đất nước ngày càng cao, càng bền vững.
Trong 3 nhiệm kỳ qua, đặc biệt từ khóa XI (năm 2011), Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có những cống hiến to lớn đối với công cuộc phát triển Đất nước, đặc biệt là đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế, thực hiện chiến lược về bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
Là ngọn cờ lý luận của Đảng, Tổng Bí thư đặc biệt quan tâm xác định tầm nhìn chiến lược của Đảng và Dân tộc; coi trọng tổng kết thực tiễn để không ngừng bổ sung, hoàn thiện lý luận về chủ nghĩa xã hội (CNXH) và con đường đi lên CNXH ở nước ta; thường xuyên chỉ đạo, nhắc nhở toàn Đảng, toàn Dân và toàn Quân ta phải kiên định và vận dụng, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập Dân tộc và CNXH; kiên định đường lối đổi mới của Đảng; kiên định các nguyên tắc xây dựng Đảng; bảo đảm cao nhất lợi ích Quốc gia -Dân tộc để xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xác định đó là nguyên tắc cơ bản, nền tảng vững chắc của Đảng ta, có ý nghĩa sống còn đối với chế độ ta, Dân tộc ta, “không cho phép ai được ngả nghiêng, dao động”.
Các bài viết, tác phẩm của Tổng Bí thư phản ánh giá trị về cả tư tưởng, lý luận và thực tiễn, đúc kết được những vấn đề có tính quy luật trong công cuộc xây dựng, phát triển đất nước. Trong đó, phải kể đến một công trình mà Tổng Bí thư đã dày công nghiên cứu và có nhiều phát hiện mới là tác phẩm: “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về CNXH và con đường đi lên CNXH ở Việt Nam”. Đây chính là sự tổng kết quá trình đổi mới gắn liền với con đường XHCN mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn.
Ngoài tác phẩm lý luận lớn này, Tổng Bí thư cũng có nhiều cống hiến trên các lĩnh vực lý luận chuyên ngành. Trong đó, đồng chí là một nhà lý luận chuyên sâu với chuyên ngành xây dựng Đảng. Tổng Bí thư đã có những tác phẩm về xây dựng Đảng có ý nghĩa, tổng kết về công tác xây dựng Đảng của Đảng ta trong thời kỳ đổi mới. Nhất là xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức và tổ chức cán bộ, như: “Xây dựng, chỉnh đốn Đảng là nhiệm vụ then chốt để phát triển đất nước”; “Kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng Đảng và Nhà nước ta ngày càng trong sạch, vững mạnh”; “Đảng vững mạnh, đất nước phát triển, dân tộc trường tồn”; Xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng;…
Tổng Bí thư còn có các công trình nghiên cứu lý luận trên nhiều phương diện như: “Biến thách thức thành cơ hội, quyết tâm tạo đột phá đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững”; “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”; Xây dựng và phát triển nền đối ngoại, ngoại giao Việt Nam toàn diện, hiện đại, mang đậm bản sắc “cây tre Việt Nam”; “Phát huy truyền thống đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước ta ngày càng giàu mạnh, văn minh, hạnh phúc”; “Quốc hội trong tiến trình đổi mới đáp ứng yêu cầu xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam”;…
Các phát biểu, bài viết, tác phẩm của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là kim chỉ nam, thể hiện đường lối, chủ trương của Đảng, là cơ sở quan trọng về lý luận và thực tiễn hành động trong tình hình mới.
Người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh coi tham ô, lãng phí là kẻ thù của Nhân dân, là “giặc nội xâm”. Người nói: Tham ô, lãng phí, quan liêu, dù cố ý hay không cũng là đồng minh của thực dân phong kiến, là một thứ “giặc nội xâm”, nó “làm hỏng tinh thần trong sạch và ý chí khắc khổ của cán bộ ta. Nó phá hoại đạo đức cách mạng của ta là cần, kiệm, liêm, chính”.
Trên cương vị là Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, với quyết tâm chính trị rất cao, Tổng Bí thư đã chỉ đạo quyết liệt, kiên trì, đồng bộ, toàn diện, bài bản, đi vào chiều sâu, có bước đột phá, gắn liền giữa phòng, chống tham nhũng, tiêu cực với xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị. Nhiều tư tưởng, quan điểm, phương châm chỉ đạo, nguyên tắc hành động trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực do đồng chí Tổng Bí thư khởi xướng và chỉ đạo đã phát huy hiệu quả, được khẳng định qua thực tiễn, mang lại nhiều bài học kinh nghiệm quý, có giá trị cả về lý luận và thực tiễn.
Tổng Bí thư là hiện thân của sự gương mẫu, nhất quán giữa nói và làm, sự kiên trì đấu tranh không ngừng nghỉ, sự thống nhất giữa những nung nấu nhiều năm và hành động cụ thể trong đấu tranh với tham nhũng, tiêu cực.
Trong những nhiệm kỳ vừa qua, công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đã đạt được nhiều thành tựu rất quan trọng, có những bước đột phá. Đây là cuộc chiến khó khăn, phức tạp và lâu dài, là cuộc chiến không ngừng nghỉ và với sự chỉ đạo quyết liệt của Tổng Bí thư và của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, nhiều vụ án đã được xử lý với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ, bất kể người đó là ai”. Qua đó tăng cường công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, làm cho Đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh; củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng.
Là người chiến sĩ cộng sản kiên trung đến hơi thở cuối cùng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng luôn học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”; tác phong sâu sát cơ sở, gần gũi với đồng bào, đồng chí; trong công việc luôn thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, thái độ nghiêm túc, phương pháp làm việc khoa học, quyết đoán, giữ vững nguyên tắc, phát huy dân chủ, tôn trọng và lắng nghe ý kiến của cán bộ, Đảng viên và Nhân dân; được cán bộ, Đảng viên, Nhân dân tin tưởng, yêu quý, được bạn bè quốc tế trân trọng và đánh giá cao. Trong cuộc sống đời thường, Tổng Bí thư sống giản dị, khiêm tốn, mẫu mực, chân thành. Đồng chí là tấm gương sáng tiêu biểu để cán bộ, Đảng viên chúng ta học tập, noi theo.
 

Trong sự phát triển của đất nước những thập kỷ gần đây có sự đóng góp rất quan trọng của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng Là một người nghiên cứu, PGS. TS Nguyễn Trọng Phúc - nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng đánh giá khái quát những đóng góp nổi bật của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng trên mấy điểm lớn: Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã cùng với Trung ương lãnh đạo Đảng, Nhà nước bổ sung và phát triển Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH; bổ sung, phát triển được Cương lĩnh năm 2011 với 8 đặc trưng cơ bản của CNXH ở Việt Nam. Từ cống hiến về lý luận nêu trên, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã vận dụng vào trong công tác lãnh đạo, hoàn thiện đường lối Đổi mới và các lĩnh vực khác như Chiến lược bảo vệ Tổ quốc, củng cố quốc phòng, an ninh; tăng cường đối ngoại, hội nhập quốc tế; chiến lược đại đoàn kết dân tộc; chú trọng gắn Chiến lược phát triển kinh tế với Chiến lược bảo vệ Tổ quốc, đối ngoại chặt chẽ để đưa đất nước không ngừng phát triển. PGS. TS Nguyễn Trọng Phúc khẳng định, có thể nói, cho đến nay, nhất là từ khi đồng chí Nguyễn Phú Trọng làm Tổng Bí thư thì đất nước ta phát triển rất mạnh mẽ, vượt qua được những thách thức của thế giới như suy thoái kinh tế toàn cầu, khủng hoảng, đại dịch Covid-19…, đúng như đánh giá mà Tổng Bí thư đã đưa ra là “Đất nước ta chưa bao giờ có được tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”. Một cống hiến nổi bật nữa của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là tăng cường công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng để nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền của Đảng, nhất là trong điều kiện một Đảng duy nhất cầm quyền. “Những vấn đề lý luận và thực tiễn để xây dựng Đảng, kết hợp giữa xây dựng và chỉnh đốn, giữa “xây” và “chống” đã được xử lý tốt, ông Nguyễn Trọng Phúc nói. Cùng với đó là xử lý đúng đắn mối quan hệ giữa xây dựng, chỉnh đốn Đảng với hoàn thiện hệ thống chính trị, xây dựng Nhà nước pháp quyền, hệ thống pháp luật; các mối quan hệ lớn trong phát triển đất nước, mối quan hệ giữa Đảng với dân, dựa vào dân để xây dựng, chỉnh đốn Đảng… Nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng đồng thời nhấn mạnh một cống hiến đáng kể khác của đồng chí Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là tăng cường sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, coi đó là động lực, sức mạnh của đất nước. “Đồng chí luôn luôn nhắc tới nhân tố con người, nhân tố Nhân dân, lấy con người làm trung tâm, mục đích để phấn đấu của Đảng, của Nhà nước, của hệ thống chính trị”, PGS. TS Nguyễn Trọng Phúc lưu ý. Về đối ngoại, cống hiến rất lớn của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là mở rộng quan hệ quốc tế, nhất là quan hệ đối tác chiến lược, đối tác chiến lược toàn diện để xử lý mối quan hệ giữa Việt Nam với các nước lớn, các cường quốc trên thế giới. Đến nay, chúng ta có quan hệ tốt đẹp với các nước lớn trên thế giới. Từ đó, nâng cao được vị thế quốc tế của đất nước, thực hiện tốt đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa dạng hóa, đa phương hóa, là bạn, là đối tác tin cậy, thành viên có trách nhiệm trong cộng đồng quốc tế.