Phần 2. Ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong lĩnh vực THADS đang diễn ra như thế nào?
Hệ thống THADS đang ngày càng quan tâm tới công tác ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số. Nhiều hệ thống thông tin, phần mềm ứng dụng đã được đưa vào triển khai từ rất sớm. Hệ thống THADS là hệ thống quản lý tập trung, thống nhất từ Trung ương đến địa phương với 79 năm hình thành và phát triển, bao gồm 07 đơn vị chuyên môn thuộc Cục Quản lý THADS, 34 THADS tỉnh/thành phố và gần 10.000 công chức, viên chức, người lao động trong toàn Hệ thống. Cùng với đó, các cơ quan THADS trong quân đội được kiện toàn với Cục THA Bộ Quốc phòng và Phòng THA quân khu và tương đương. Tính đến nay, Hệ thống THADS trên toàn quốc đã thực hiện thi hành được sấp xỉ 1.000.000 việc với trên 600 nghìn tỷ đồng/năm. Kết quả thực hiện nhiệm vụ THA hàng năm ngày càng cao, cơ bản đạt, vượt các chỉ tiêu Quốc hội giao, có xu hướng phát triển bền vững. THADS đã và đang góp phần tích cực, quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là kết quả THA về việc, về tiền góp phần tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển sản xuất, kinh doanh thông qua hoạt động thu hồi nợ, giảm nợ xấu và mở rộng tín dụng, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức và cá nhân.
Trong bối cảnh lượng án phải thi hành không ngừng tăng cao, năm sau cao hơn năm trước, tính chất, mức độ ngày càng phức tạp, biên chế không tăng mà còn tinh giản theo chủ trương chung thì bên cạnh các giải pháp về chỉ đạo điều hành, chuyên môn nghiệp vụ, tổ chức cán bộ, kinh phí, tài chính… thì giải pháp ứng dụng thành tựu cách mạng công nghiệp 4.0 trong đó có đẩy mạnh ứng dụng CNTT, chuyển đổi số trong hoạt động THADS đóng một vai trò vô cùng quan trọng.

Hệ thống THADS đã triển khai xây dựng và triển khai vận hành, khai thác các phần mềm nghiệp vụ, bước đầu tham gia triển khai phần mềm Trợ lý ảo hỗ trợ chuyển giọng nói thành văn bản; nghiên cứu và ứng dụng thành tựu CMCN 4.0 vào quá trình chỉ đạo, điều hành, tổ chức các hoạt động trong lĩnh vực THADS. Từ đó, các hoạt động của THADS bước đầu được thực hiện một cách chuyên nghiệp, công khai, minh bạch hơn, giảm bớt khối lượng công việc hành chính của hoạt động THADS, THAHC, góp phần hỗ trợ hoạt động chuyên môn; đặc biệt nâng cao hiệu quả chỉ đạo điều hành và giúp người dân dễ dàng tiếp cận. Cụ thể như sau:

Nhận thức được tầm quan trọng của CMCN 4.0 và xu hướng ứng dụng CNTT, chuyển đổi số vào việc quản lý, điều hành của cơ quan, tổ chức trên thế giới, Đảng và Nhà nước chủ động trong việc xây dựng những định hướng phát triển, ứng dụng CNTT nhằm hiện đại hóa đất nước, cải cách hành chính tiến đến xây dựng chính phủ điện tử, phát triển nền công nghiệp 4.0 và xây dựng các đô thị thông minh tại Việt Nam. Nghị quyết số 52-NQ/TW ngày 27/9/2019 của Bộ Chính trị về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc CMCN 4.0 xác định rõ mục tiêu: “Chủ động, tích cực tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư là yêu cầu tất yếu khách quan; là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng, vừa cấp bách vừa lâu dài của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, gắn chặt với quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng; đồng thời nhận thức đầy đủ, đúng đắn về nội hàm, bản chất của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư để quyết tâm đổi mới tư duy và hành động, coi đó là giải pháp đột phá với bước đi và lộ trình phù hợp là cơ hội để Việt Nam bứt phá trong phát triển kinh tế-xã hội”. Bộ Chính trị nhận định đây là cuộc cách mạng mở ra nhiều cơ hội, đồng thời cũng đặt ra nhiều khó khăn, thách thức kể cả trong chỉ đạo, quản lý và tổ chức triển khai ở nhiều ngành, nhiều lĩnh vực, do trình độ phát triển của nước ta còn có khoảng cách so với các quốc gia công nghệ hàng đầu, tiềm lực công nghệ và tiềm lực tài chính cho đầu tư đổi mới, phát triển công nghệ còn hạn chế; thể chế, chính sách còn nhiều bất cập; cơ sở hạ tầng và cơ cấu, chất lượng nguồn nhân lực chưa đáp ứng được yêu cầu kịp yêu cầu, nhiệm vụ phát triển của con người và xã hội trong thời kỳ mới. Nghị quyết đã thể hiện rõ quan điểm và sự quyết tâm của Đảng khi coi chủ động tích cực tham gia cuộc CMCN 4.0 là yêu cầu tất yếu khách quan, là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng vừa cấp bách vừa lâu dài của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, gắn chặt với quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng, đồng thời nhận thức đầy đủ đúng đắn về nội hàm, bản chất của cuộc CMCN 4.0 để có quyết tâm đổi mới tư duy và hành động, coi đó là giải pháp đột phá với bước đi và lộ trình phù hợp, là cơ hội để Việt Nam bứt phát trong phát triển kinh tế xã hội.
Theo Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09/11/2022 Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới,“tiếp tục đổi mới tổ chức và hoạt động của hệ thống cơ quan thi hành án. Hoàn thiện cơ chế nâng cao chất lượng, hiệu quả THADS, hành chính theo hướng rút ngắn thời gian, giảm thiểu chi phí. Nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan trong thi hành án hình sự, dân sự và hành chính; thực hiện xã hội hóa một số hoạt động THADS với cơ chế bảo đảm và lộ trình phù hợp”.
Chương trình hành động số 135-CTr/BCS ngày 14/5/2020 của Ban Cán sự đảng Bộ Tư pháp thực hiện Nghị quyết số 52-NQ/TW, theo đó yêu cầu các Chi bộ trực thuộc Đảng bộ Bộ, các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ cần cụ thể hóa và tổ chức triển khai thực hiện các nhiệm vụ, trong đó có nhiệm vụ trọng tâm "Tiếp tục đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin và các công nghệ của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư trong công tác xây dựng pháp luật, tổ chức và theo dõi thi hành pháp luật; công tác thi hành án và quản lý Nhà nước đối với hoạt động bổ trợ tư pháp". Theo đó, tại Chương trình công tác trọng tâm trong lĩnh vực thi hành án dân sự (THADS), theo dõi thi hành án hành chính (THAHC) năm 2021, Bộ Tư pháp cũng đã đặt ra yêu cầu "Đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, coi đây là giải pháp đột phá thay đổi lề lối làm việc, bảo đảm công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình, góp phần rút ngắn thời gian thi hành án, nêu cao tinh thần phục vụ người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, triển khai việc khuyến khích thực hiện thu án phí vào ngân sách nhà nước không dùng tiền mặt trên toàn Hệ thống".
Cục Quản lý THADS đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo thực hiện ứng dụng CNTT, chuyển đổi số nhằm cụ thể hóa các nội dung của Nghị quyết cũng như đem lại hiệu quả cao trong công tác của cơ quan, đơn vị. Hàng năm, Cục Quản lý THADS đã xây dựng kế hoạch ứng dụng CNTT, chuyển đổi số trong hệ thống THADS và ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các đơn vị triển khai thực hiện. Hàng năm, ứng dụng CNTT và chuyển đổi số được đưa vào làm chỉ tiêu, nhiệm vụ giao hàng năm cho các cơ quan THADS và đưa vào tiêu chí chấm điểm đánh giá hàng năm đối với các cơ quan THADS địa phương.
Ngày 13/5/2025 Bộ trưởng Bộ Tư pháp ký Quyết định số 1443/QĐ-BTP ban hành Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung, cập nhật Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Ngày ngày 24/7/2025, Bộ trưởng Bộ Tư pháp ký Quyết định số 2438/QĐ-BTP điều chỉnh Kế hoạch của Bộ Tư pháp thực hiện Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung, cập nhật Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo.
Theo đó, Cục Quản lý THADS thực hiện 02 nhiệm vụ:
- Xây dựng nền tảng số trong lĩnh vực THADS. Nền tảng số trong lĩnh vực THADS là nguồn hình thành nên Cơ sở dữ liệu THADS bảo đảm: “đúng, đủ, sạch, sống”, kết nối với các Cơ sở dữ liệu quốc gia và các Cơ sở dữ liệu chuyên ngành, cũng như đáp ứng yêu cầu quản lý, chỉ đạo điều hành của Bộ Tư pháp, Cục Quản lý THADS đối với công tác THADS trên phạm vi toàn quốc.
- Xây dựng và đưa vào sử dụng Cơ sở dữ liệu THADS, cơ sở dữ liệu chuyên ngành được hoàn thành, đưa vào khai thác, sử dụng tháng 12/2025.

Hạ tầng kỹ thuật về CNTT trong hệ thống THADS ngày càng được quan tâm đầu tư xây dựng. Ở Trung ương: Hiện nay, 100% công chức, người lao động của Cục Quản lý THADS được trang bị mỗi người 01 máy tính kết nối mạng nội bộ (LAN) và mạng internet; các phòng làm việc được trang bị một số thiết bị khác như máy in, máy fax, máy scan, máy photocopy, điện thoại... Tại các cơ quan THADS địa phương, công chức được trang bị tương đối đầy đủ các trang thiết bị tin học phục vụ công tác chuyên môn nghiệp vụ, đạt yêu cầu 01 máy tính/01 người; 100% các cơ quan THADS đã thiết lập hệ thống mạng nội bộ (LAN), kết nối mạng Internet.
Tuy nhiên, hạ tầng kỹ thuật CNTT tại Cục Quản lý THADS chưa thực hiện đầu tư mua sắm, quản lý riêng mà phụ thuộc chủ yếu vào Cục CNTT thuộc Bộ Tư pháp (hệ thống máy chủ, đường truyền, lưu trữ, an ninh, an toàn thông tin…). Mặt khác, các cơ quan THADS chưa có đường truyền riêng mà mới chỉ có kết nối internet. Một số cơ quan THADS địa phương có đường truyền internet chưa thật sự đảm bảo nhu cầu vận hành, khai thác các hệ thống thông tin, phần mềm nghiệp vụ; tốc độ đường truyền chậm, không ổn định; công tác đảm bảo an toàn an ninh thông tin, bảo mật dữ liệu ở các cơ quan THADS địa phương chưa được chú trọng.

Trong thời gian qua, với mục tiêu nâng cao hiệu quả hoạt động và chỉ đạo điều hành, Cục Quản lý THADS đã đưa vào sử dụng nhiều hệ thống thông tin, phần mềm ứng dụng như: Cổng thông tin điện tử THADS; Hệ thống hội nghị truyền hình; Phần mềm quản lý quá trình thụ lý, tổ chức thi hành án và Báo cáo thống kê thi hành án dân sự; Cơ sở dữ liệu người phải THA chưa có điều kiện thi hành; Phần mềm Quản lý văn bản và điều hành; Phần mềm Quản lý cán bộ THADS tại Cục Quản lý và các cơ quan THADS; Phần mềm Lưu trữ dùng chung cho hệ thống tổ chức các cơ quan THADS; Hệ thống thư điện tử công vụ; Phần mềm Hỗ trợ trực tuyến THADS; Phần mềm Kế toán nghiệp vụ THADS; Phần mềm Kế toán Hành chính sự nghiệp THADS; Phần mềm Án phí; Phần mềm gửi Thông báo THADS qua ứng dụng VNeID. Đồng thời, triển khai cấp chữ ký số công chức trong lĩnh vực THADS để thực hiện ký số trên phần mềm nghiệp vụ và Nền tảng số trong lĩnh vực THADS. (iii) Triển khai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí tòa án trên Cổng dịch vụ công quốc gia
Đối với việc triển khai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí tòa án trên Cổng dịch vụ công quốc gia theo nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 422/QĐ-TTg ngày 0/04/2022 Thủ tướng Chính phủ phê duyệt danh sách dịch vụ công trực tuyến tích hợp trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Kết quả thu, nộp tiền tạm ứng án phí trên Cổng DVCQG, tính đến ngày 20/8/2025, như sau:
- Tổng số thông báo nộp tạm ứng án phí thực hiện : 19.855 thông báo.
- Tổng số tiền tạm ứng án phí đã thu, nộp: 111,6 tỷ VNĐ.
Việc triển khai thực hiện thu nộp tiền tạm ứng án phí, lệ phí tòa án trên Cổng dịch vụ công mang lại hiệu quả cho công dân như sau:
- Người khởi kiện không cần đến trụ sở cơ quan THADS, TAND để làm trực tiếp nên tiết kiệm được thời gian, chi phí cho người khởi kiện.
- Cơ quan nhà nước (cơ quan THADS, TAND) tiết kiệm được chi phí phát hành, gửi biên lai giấy.
- Hạn chế được việc tiếp xúc trực tiếp không cần thiết giữa người khởi kiện với cơ quan nhà nước.  (iv) Nghiên cứu, triển khai hệ thống biên lai điện tử, phần mềm hỗ trợ ra quyết định, phần mềm tổ chức thi hành án và phần mềm gửi thông báo THADS

Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ về việc sửa đổi, bổ sung cập nhật Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22 tháng 12 năm 2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, trong đó giao Bộ Tư pháp xây dựng Cơ sở dữ liệu thi hành án dân sự (THADS), thời hạn hoàn thành tháng 12/2025. Thực hiện nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 1443/QĐ-BTP ngày 13/5/2025 ban hành Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 71/NQ-CP và Quyết định số 2375/QĐ-BTP ngày 19/7/2025 phê duyệt nhiệm vụ và dự toán kinh phí thuê Nền tảng số trong lĩnh vực THADS, Tổng cục trưởng Tổng cục THADS ký Quyết định số 574/QĐ-TCTHADS ngày 05/6/2025 ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Kế hoạch của Bộ Tư pháp thực hiện Nghị quyết số 71/NQ-CP và đang phối hợp với các đơn vị kỹ thuật, nghiên cứu, triển khai hệ thống biên lai điện tử, phần mềm hỗ trợ ra quyết định, phần mềm tổ chức thi hành án thuộc Nền tảng số trong lĩnh vực THADS và phần mềm gửi thông báo THADS qua ứng dụng VNeID trên toàn quốc.

Công tác bảo đảm an toàn thông tin mạng thường xuyên được quan tâm, quán triệt và chỉ đạo thực hiện nghiêm túc theo các văn bản chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Bộ Tư pháp về bảo vệ an ninh mạng như: Nghị quyết số 51-NQ/TW ngày 5/9/2019 của Bộ Chính trị về Chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia; Nghị quyết số 30-NQ/TW ngày 25/7/2018 của Bộ Chính trị về Chiến lược an ninh mạng quốc gia; Nghị quyết số 22/NQ-CP ngày 18/10/2019 của Chính phủ về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 30-NQ/TW ngày 25/7/2018 của Bộ Chính trị về Chiến lược an ninh mạng quốc gia; Luật An ninh mạng; Nghị định số 04/2019/NĐ-CP ngày 27/12/2019 của Chính phủ quy định chi tiết, trình tự, thủ tục áp dụng một số biện pháp bảo vệ an ninh mạng; các văn bản chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về công tác phòng, chống gián điệp mạng, bảo vệ bí mật nhà nước trên không gian mạng; Luật Bảo vệ bí mật nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành. Bộ trưởng Bộ Tư pháp ký Quyết định số 45/QĐ-BTP ngày 16/01/2023 ban hành Quy chế bảo đảm an toàn, an ninh thông tin mạng Bộ Tư pháp và Quyết định số 1473/QĐ-BTP ngày 17/5/2025 ban hành Quy chế bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng cho Hệ thống thông báo THADS qua ứng dụng VNeID.
Đến nay, 100% máy tính của công chức tại Cục Quản lý THADS đều được Cục CNTT hỗ trợ cài đặt phần mềm diệt virus.
Cục Quản lý THADS chưa thực hiện đầu tư mua sắm, quản lý riêng Hạ tầng kỹ thuật CNTT. Cục đang dùng chung hạ tầng CNTT đặt tại Trung tâm dữ liệu của Bộ Tư pháp đạt cấp độ an ninh thông tin mức độ 3 do Cục CNTT quản lý vận hành.

    Hiện tại ở Cục Quản lý THADS có Ban Chuyển đổi số và thống kê dữ liệu THA là đơn vị trực thuộc tham mưu công tác nghiên cứu và triển khai ứng dụng CNTT, chuyển đổi số cho toàn Hệ thống THADS.
Mỗi cơ quan THADS địa phương được phân bổ 01 biên chế chuyên trách CNTT (hầu hết các cơ quan THADS đã tuyển đủ số biên chế này, một số đơn vị giao kiêm nhiệm phụ trách). Tuy nhiên, hiện nay trình độ của công chức được giao nhiệm vụ đầu mối ứng dụng CNTT và chuyển đổi số chưa được đào tạo chuyên sâu về chuyên ngành ứng dụng CNTT.
Hàng năm, Cục Quản lý THADS phối hợp với các đơn vị liên quan (Vụ Tổ chức cán bộ, Cục CNTT, Học viện Tư pháp) xây dựng Kế hoạch đào tạo bồi dưỡng, trong đó có đào tạo, bồi dưỡng kiến thức CNTT cho đội ngũ công chức, người lao động trong toàn hệ thống.